Mülakatın Özellikleri
- Soru-cevap şeklinde düzenlenir.
- Uzman veya tanınmış kişilerle yapılır.
- Konu toplumsal, kültürel, sanatsal veya güncel olmalıdır.
- Görüşme yapacak kişi soruları önceden hazırlanmalıdır.
- Konuşmalar olduğu gibi, samimi ve doğal bir üslupla aktarılır.
Mülakat Türleri
- Birebir Mülakat: Tek görüşmeci ve tek görüşülen kişiyle yapılır (en yaygın tür).
- Panel Mülakatı: Birden fazla görüşmeciyle yapılır.
- Grup Mülakatı: Birden fazla kişiyle aynı anda görüşme yapılır.
- Telefon Mülakatı: Uzaktan yapılan mülakatlar.
Türk Edebiyatı ve Basınında Önemli Mülakat Yazarları
- Hıfzı Topuz
- Yaşar Kemal
- Fikret Otyam
- Abdi İpekçi
- Ruşen Eşref Ünaydın
Mülakat Örnekleri
1. Eğitim Üzerine Mülakat (Öğretmen ile)
Muhabir: Sayın öğretmenim, sizce günümüzde öğrencilerin en büyük sorunu nedir?
Öğretmen (Ayşe Yılmaz - 15 yıllık Türkçe Öğretmeni): Bence dikkat dağınıklığı. Telefonlar, sosyal medya… Çocuklar bir konuya 10 dakikadan fazla odaklanamıyor. Okuma alışkanlığı da giderek azalıyor.
Muhabir: Peki çözüm için ne önerirsiniz?
Öğretmen: Her akşam en az 20 dakika kitap okuma zorunluluğu getirebiliriz. Ayrıca derslerde daha fazla tartışma ve proje çalışması yapmalıyız. Öğrenciyi pasif dinleyici olmaktan çıkarıp aktif katılımcı hâline getirmeliyiz.
Muhabir: Çok teşekkür ederim, değerli görüşleriniz için.
2. Yazar ile Mülakat
Muhabir: Yeni kitabınız “Geleceğin Çocukları”nda gençlere ne söylemek istediniz?
Yazar (Deniz Korkmaz): Onlara “Hayallerinizden vazgeçmeyin ama çalışmadan da hayal kurmayın” demek istedim. Teknoloji çok gelişti ama insan ilişkileri zayıfladı. Kitapta bunu vurgulamaya çalıştım.
Muhabir: Kitabı yazarken en çok neye dikkat ettiniz?
Yazar: Gerçekçi olmaya. Çünkü gençler yalan söyleyeni hemen anlıyor. Onlara umut vermek istedim ama boş umut değil, alın teriyle kazanılacak bir gelecek umudu vermek istedim.
Mülakat yaparken sorularınızı önceden hazırlayın. Görüşülen kişinin sözlerini çarpıtmayın. Nazik ve saygılı olun. Görüşmenin amacını baştan belirtin.
Özetle: Mülakat, uzman bir kişiyle yapılan görüşmenin soru-cevap şeklinde yazıya dökülmesidir. Hem bilgi verir hem de o kişinin düşünce dünyasını yakından tanımamızı sağlar.