Öğrenci, daha önce okunan bir metin ile okunmakta olan metnin arasındaki karşılaştırılabilir unsurları ve bu unsurların karşılaştırılacak özelliklerini belirler. Belirlenen unsurlara ait özelliklerin benzerlik ve farklılıklarını listeleyerek karşılaştırılır.
Özetle,
a) Metinlerdeki karşılaştırılabilir unsurlara ilişkin özellikleri belirler.
b) Belirlenen özelliklerden hareketle benzerlikleri listeler.
c) Belirlenen özelliklerden hareketle farklılıkları listeler.
7. Sınıf İçin Ek Açıklama,
7. sınıf seviyesinde iki metnin içeriği (olaylar, kahramanlar, kahramanların davranışları ve karakter özellikleri, ileri sürülen görüşler, ana düşünce ve yardımcı düşünceler, seçilen örnekler vb.), dili (dilin sadeliği, kelime seçimleri, cümle uzunlukları vb.) ve organizasyonu (olay örgüsü; serim, düğüm, çözüm bölümlerinin yapılandırılması; düşünceler arası bağlantılar; giriş, gelişme ve sonuç bölümleri ve bunlar arasındaki akış vb.) karşılaştırılır.
Konuyla İlgili Test Sorusu ve Cevap Açıklaması:
1. Metin: "Bir varmış, bir yokmuş... Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde bir dev yaşarmış. Bu devin kalbi camdanmış. Kimseye zarar vermez, çiçekleriyle ilgilenirmiş."
2. Metin: "Devasa boyutlardaki bazı canlıların doğadaki ekosisteme etkileri üzerine yapılan araştırmalar, bu canlıların çevrelerine sanıldığından daha duyarlı olduğunu göstermektedir. Özellikle beslenme alışkanlıkları incelendiğinde..."
Bu iki özellikleri bakımından karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
2. Metin: "Devasa boyutlardaki bazı canlıların doğadaki ekosisteme etkileri üzerine yapılan araştırmalar, bu canlıların çevrelerine sanıldığından daha duyarlı olduğunu göstermektedir. Özellikle beslenme alışkanlıkları incelendiğinde..."
Bu iki özellikleri bakımından karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) 1. metinde dil daha sade ve kurgusalken 2. metinde terimsel ve bilgilendirici bir dil kullanılmıştır.
B) Her iki metnin yapısı; giriş, gelişme, sonuç bölümleri bakımından aynıdır.
C) 2. metindeki cümle uzunlukları, 1. metindeki tekerleme ifadelerinden daha kısadır.
D) Her iki metin de olay örgüsünde "serim, düğüm ve çözüm" bölümlerini aynı şekilde yapılandırmıştır.
B) Her iki metnin yapısı; giriş, gelişme, sonuç bölümleri bakımından aynıdır.
C) 2. metindeki cümle uzunlukları, 1. metindeki tekerleme ifadelerinden daha kısadır.
D) Her iki metin de olay örgüsünde "serim, düğüm ve çözüm" bölümlerini aynı şekilde yapılandırmıştır.
Çözüm:
1. metin bir masaldır ve dili oldukça sade, kurgusal ve tekerlemelerle doludur. 2. metin ise bilimsel bir makaleden alınmıştır; dili terimsel (ekosistem, araştırma vb.) ve nesneldir. Masallar serim-düğüm-çözüm planına göre ilerlerken, bilgilendirici metinler giriş-gelişme-sonuç bölümlerine göre organize edilir. Bu nedenle A seçeneği en doğru karşılaştırmadır.
Cevap: A
Cevap: A
Konuyla İlgili Etkinlik Örneği:
Aşağıdaki iki metin kesitini okuyunuz ve istenen kriterlere göre karşılaştırınız.
Metin A: "Güneş yavaş yavaş tepelerin arkasına çekilirken, köydeki herkes derin bir sessizliğe büründü. Ali, dedesinin elini sıkıca tutmuş, ona 'Neden gidiyoruz?' diye sormuştu. Dedesi ise sadece gülümsedi."
Metin B: "Köyden kente göç oranları, son beş yılda %20 artış göstermiştir. Bu durumun temelinde ekonomik yetersizlikler ve eğitim olanaklarına erişim isteği yatmaktadır. Uzmanlar, köylerdeki istihdamın artırılması gerektiğini belirtiyor."
Metin A: "Güneş yavaş yavaş tepelerin arkasına çekilirken, köydeki herkes derin bir sessizliğe büründü. Ali, dedesinin elini sıkıca tutmuş, ona 'Neden gidiyoruz?' diye sormuştu. Dedesi ise sadece gülümsedi."
Metin B: "Köyden kente göç oranları, son beş yılda %20 artış göstermiştir. Bu durumun temelinde ekonomik yetersizlikler ve eğitim olanaklarına erişim isteği yatmaktadır. Uzmanlar, köylerdeki istihdamın artırılması gerektiğini belirtiyor."
1. İki metnin "ana düşünceleri" ve "ele aldığı konular" arasındaki temel fark nedir?
2. Hangi metinde kelime seçimleri daha duygusal ve betimleyicidir? Hangisinde daha sayısal ve nesneldir?
2. Hangi metinde kelime seçimleri daha duygusal ve betimleyicidir? Hangisinde daha sayısal ve nesneldir?
Cevap Örneği:
1. Metin A bir "ayrılık veya yolculuk" anını kahramanların duyguları üzerinden anlatırken; Metin B, "köyden kente göç" konusunu genel bir toplumsal sorun olarak ele almaktadır.
2. Metin A'da dil duygusal ve betimleyicidir (yavaş yavaş, derin sessizlik). Metin B'de ise dil nesnel ve terimseldir (%20 artış, istihdam, göç oranları).
2. Metin A'da dil duygusal ve betimleyicidir (yavaş yavaş, derin sessizlik). Metin B'de ise dil nesnel ve terimseldir (%20 artış, istihdam, göç oranları).
Bu içerik faydalı oldu mu? İçeriği puanlayın!
Yorum gönder