×

T.O.7.11. Metindeki unsurları sınıflandırabilme

Metin inceleme çalışması kapsamında metnin unsurları (metinde geçen kavram, nesne, varlık, bilgi, olay veya durumlar) çeşitli özellikleri (tür, nitelik, gerçek-hayal ürünü olma durumu, öznellik-nesnellik, öncelik-sonralık vb.) bakımından sınıflandırılabilir. Bu süreçte ilk olarak öğrencinin sınıflandırmada kullanacağı ölçütleri belirlemesi sağlanır. Ardından metnin unsurlarını, belirlenen ölçütlerden hareketle ayrıştırıp tasnif etmesi ve ortaya çıkan grupları adlandırmaları/etiketlemeleri istenir. Son olarak ortaya çıkan sınıflama sonuçlarını liste, tablo, grafik veya şekillerden uygun olanıyla sunmasına yönelik etkinlikler yaptırılır.

Özetle,

a) Sınıflandırma ölçütlerini belirler.
b) Metindeki unsurları belirlediği ölçütlere göre ayrıştırır.
c) Ayrıştırılan unsurları ayırt edici özelliklerden hareketle tasnif eder.
ç) Tasniflerini ölçütlerden hareketle adlandırır/etiketler.

7. Sınıf İçin Ek Açıklama,

  • Metinde geçen kavram, nesne, varlık, bilgi, olay, durum vb.ni birden fazla ölçüt (tür, gerçek-hayal ürünü olma durumu, öznellik-nesnellik, öncelik-sonralık veya belirlenen başka bir nitelik) bakımından sınıflandırır ve uygun biçimde (liste, tablo, grafik, şekil vb.) sunulur.
  • Daha önce okunanlarda verilen bilgiler kullanılarak ölçüt belirlenir ve yeni okunan metindeki kavram, nesne, varlık, bilgi, olay vb. sınıflandırılır.

Konuyla İlgili Test Sorusu ve Cevap Açıklaması:

Güneşli bir salı sabahı, Arda kütüphanenin tozlu rafları arasında 'Zaman Yolculuğu' adlı kitabı buldu. Kitabın kapağını açtığında içinden parlayan mavi bir ışık yükseldi ve Arda kendini bir anda dinozorların hüküm sürdüğü devasa bir ormanda buldu. Arda'ya göre bu orman, dünyanın en korkutucu ama aynı zamanda en büyüleyici yeriydi. Yanındaki ağaçlar gökyüzüne kadar uzanıyor, pembe yapraklı kuşlar ona 'Hoş geldin!' diyerek şarkılar söylüyordu.

Bu metindeki unsurları "gerçeklik/hayal ürünü" ve "
öznellik/nesnellik" bakımından sınıflandıran bir öğrencinin yaptığı aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
A) Arda'nın kütüphanede kitap bulması -> Gerçek unsurlar
B) Ormanın en korkutucu yer olması -> Öznel (kişisel) yargı
C) Pembe yapraklı kuşların konuşması -> Hayal ürünü unsurlar
D) Salı sabahı Arda'nın kitap okuması -> Öznel (kişisel) yargı

Çözüm:
"Salı sabahı Arda'nın kitap okuması" ifadesi, metinde geçen bir olaydır ve kişiden kişiye değişen bir yorum değildir; bu yüzden nesnel bir bilgidir.
Cevap: D

Aşağıdaki bilgilendirici metni okuyunuz. Metinde geçen unsurları "Nesnel Bilgiler" ve "Öznel Yargılar" olarak iki gruba ayırarak belirtiniz.
Türkiye'nin en yüksek dağı olan Ağrı Dağı, 5137 metre yüksekliğe sahiptir. Bu görkemli dağın zirvesine çıkmak, her dağcı için dünyanın en heyecan verici deneyimidir. Dağın yamaçlarında nadir bulunan bazı bitki türleri yetişmektedir. Bence Ağrı Dağı'nın heybeti karşısında büyülenmemek imkânsızdır.

Cevap Örneği:
Türkiye'nin en yüksek dağı olan Ağrı Dağı, 5137 metre yüksekliğe sahiptir. (Nesnel)
Bu görkemli dağın zirvesine çıkmak, her dağcı için dünyanın en heyecan verici deneyimidir. (Öznel)
Dağın yamaçlarında nadir bulunan bazı bitki türleri yetişmektedir. (Nesnel)
Bence Ağrı Dağı'nın heybeti karşısında büyülenmemek imkânsızdır. (Öznel)
Bu içerik faydalı oldu mu? İçeriği puanlayın!
Instagram'da bizi takip edin, yeni içeriklerden anında haberdar olun!

Yorum gönder