- Öğrenci, basılı veya dijital medya metninin bir unsuru ve/veya özelliğini (amaç, hedef kitleye uygunluk, tutarlılık, olay, karakter, karakterin davranışları ile fiziksel ve psikolojik özellikleri, ileri sürülen görüşler, ana düşünce ve yardımcı düşünceler, hak ve özgürlükler, etik, değerler, dil-anlatım, ikna teknikleri, yazar vb.) belirleyerek inceler. Ön bilgilerini de kullanarak basılı veya dijital medya metninin belirlediği özelliğine ilişkin sorular oluşturur.
- Oluşturulan soruların düşük düzeyli değil derinlemesine ve kapsamlı sorgulamalara imkân sağlayacak türden sorular olması bakımından, öğrenciye rehberlik edilir. Bu sorular doğrultusunda öğrenci, ulaştığı bilgilerle değerlendirme yaparak bir yargıya ulaşır.
Öğrenme Çıktısı Sınıf Seviyesine Göre Kodları: T.O.7.23. | T.O.8.23.
Özetle,
a) Basılı ve dijital medya metnini inceler.
b) İçeriğe yönelik sorular sorar.
c) Sorular doğrultusunda bilgi toplar.
ç) Ulaştığı bilgilden hareketle metnin içeriğini değerlendirir.
d) Değerlendirmesinden hareketle yargıya ulaşır.
Konuyla İlgili Test Sorusu ve Cevap Açıklaması:
Bu görselle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Haberin temel amacı öğrencileri bilgilendirmek değil, "başarı" vaadiyle ticari bir ürün satmaktır.
B) Hedef kitle olarak çocukların ve gençlerin seçilmesi, onların sınav kaygılarının kullanıldığını gösterir.
C) Haberin dili, sunumu ve içeriği, toplum sağlığını korumayı hedefleyen tutarlı ve güvenilir bir medya örneğidir.
D) 'Sağlık Bakanlığı onayı yoktur' uyarısının okunamayacak kadar küçük ve gizli yazılması, haber kaynağının dürüstlük normuyla çeliştiğini kanıtlar.
B) Hedef kitle olarak çocukların ve gençlerin seçilmesi, onların sınav kaygılarının kullanıldığını gösterir.
C) Haberin dili, sunumu ve içeriği, toplum sağlığını korumayı hedefleyen tutarlı ve güvenilir bir medya örneğidir.
D) 'Sağlık Bakanlığı onayı yoktur' uyarısının okunamayacak kadar küçük ve gizli yazılması, haber kaynağının dürüstlük normuyla çeliştiğini kanıtlar.
Çözüm:
Medya metinleri değerlendirilirken ön bilgilerimizle bir "doğruluk ve etik normu" belirleriz. Bu metin; sınav kaygısını kullanan, asılsız vaatlerde bulunan ("hiç çalışmadan %100 başarı") ve önemli uyarıları gizleyen bir reklamdır. Dolayısıyla A, B ve D seçeneklerindeki eleştirel yargılar doğrudur. Ancak C seçeneğinde metnin "tutarlı ve güvenilir" olduğu iddia edilmiştir; oysa metin açıkça manipülatiftir ve etik değerlerden uzaktır.
