Yazılı üretiminde ve yazılı etkileşiminde tartışabilme becerisi işe koşulurken ilk olarak öğrencinin yazılarında ifade edeceği görüşleri mantıklı bir temele dayandırması sağlanır. Devamında başkalarının bakış açılarını anlamlandırması ve önyargısız bir biçimde varsa tutarsızlıkları, geçersiz görüş ve bilgileri tespit etmesi istenir. Son aşamada ise önermeleri çürütmesi veya kabul etmesi beklenir. Yazılı üretiminde ve yazılı etkileşiminde tartışabilme çalışmalarına özetleme, yorumlama ve değerlendirmeye yönelik yazılı çalışmalarda yeterli gelişim sağlandıktan sonra başlanması önerilir. Başlangıç için paragraf düzeyindeki çalışmalar ve tema veya metinle uyumlu metin tamamlama çalışmaları önerilir.
Özetle,
a) Yazısında yer verdiği önermelerine yönelik mantıklı temellendirme yapar.
b) Karşısındakinin yazısını inceleyerek varsa tutarsız ve geçersiz görüş ve bilgiyi tespit eder.
c) Doğru görüş ve bilgiyi kabul eder veya tutarsız ve geçersiz görüş ve bilgiyi çürütür.
Örnek Etkinlikler
Etkinlik 1: Fikir Düellosu (Paragraf Düzeyinde Tartışma)
Okul gazetesinde yayınlanan bir köşe yazısında yazar şöyle diyor: "Öğrencilerin okulda üniforma giymesi, onların yaratıcılığını tamamen yok eder. Herkes aynı giyindiğinde kimse farklı düşünemez hale gelir."
Mantıklı Temel Kur: Bu görüşe katılıyor musun? Kendi görüşünü sadece "bence" diyerek değil, mantıklı bir sebep sunarak açıkla (Örn: Eşitlik duygusu, odaklanma süresi veya ifade özgürlüğü üzerinden).
Tutarsızlığı Tespit Et: Yazarın "Kıyafet değişince düşünce tarzı da tamamen değişir" önermesinde sence bir mantık hatası veya abartı var mı?
Çürüt veya Kabul Et: Yazarın fikrini kendi gerekçelerinle çürütmeye çalış veya eğer haklı buluyorsan hangi noktalarda katıldığını belirten bir tartışma paragrafı yaz.
Tutarsızlığı Tespit Et: Yazarın "Kıyafet değişince düşünce tarzı da tamamen değişir" önermesinde sence bir mantık hatası veya abartı var mı?
Çürüt veya Kabul Et: Yazarın fikrini kendi gerekçelerinle çürütmeye çalış veya eğer haklı buluyorsan hangi noktalarda katıldığını belirten bir tartışma paragrafı yaz.
Etkinlik 2: Forumda Önerme Analizi (Metin Tamamlama ve Etkileşim)
Bir internet forumunda "Yapay Zeka ve Yazarlık" konusu tartışılıyor. Bir kullanıcı şu iddiayı ortaya atmış: "Yapay zeka her şeyi yazabildiği için artık insanların yazma öğrenmesine gerek kalmadı. Zaten makineler bizden daha hatasız yazıyor. Gelecekte kalem tutmayı bile unutmalıyız."
Bakış Açısını Anlamlandır: Bu kullanıcının neden böyle düşündüğünü anlamaya çalış (Hız ve hatasızlık vurgusu).
Geçersiz Bilgiyi Bul: Kullanıcının "yazma öğrenmeye gerek kalmadı" önermesindeki tehlikeli veya geçersiz noktayı tespit et (Örn: Eleştirel düşünme ve yaratıcılığın kaybı).
Metni Tamamla: Aşağıdaki taslağı kendi tartışma becerini kullanarak doldur:
"Kullanıcının teknolojinin hızı konusundaki tespitine katılmakla birlikte ................................................................ fikrine katılmıyorum. Çünkü yazmak sadece kağıdı kirletmek değil, aynı zamanda ................................................................ demektir. Bu nedenle makinelerin hatasız olması, insanın ................................................................ gerekliliğini ortadan kaldırmaz."
Geçersiz Bilgiyi Bul: Kullanıcının "yazma öğrenmeye gerek kalmadı" önermesindeki tehlikeli veya geçersiz noktayı tespit et (Örn: Eleştirel düşünme ve yaratıcılığın kaybı).
Metni Tamamla: Aşağıdaki taslağı kendi tartışma becerini kullanarak doldur:
"Kullanıcının teknolojinin hızı konusundaki tespitine katılmakla birlikte ................................................................ fikrine katılmıyorum. Çünkü yazmak sadece kağıdı kirletmek değil, aynı zamanda ................................................................ demektir. Bu nedenle makinelerin hatasız olması, insanın ................................................................ gerekliliğini ortadan kaldırmaz."
Bu içerik faydalı oldu mu? İçeriği puanlayın!
Yorum gönder