- Öğrenci, dinlediğindeki/izlediğindeki unsurları (metinde geçen kavram, nesne, varlık, bilgi, olay veya durumlar) çeşitli özellikleri (tür, nitelik, gerçek-hayal ürünü olma durumu, öznellik-nesnellik, öncelik-sonralık veya belirlenecek başka bir özellik) bakımından sınıflandırır.
- Ölçüt, verilenler arasından seçilebileceği gibi öğrenci tarafından da belirlenebilir.
- Sınıflandırma sonuçlarını liste, tablo, grafik veya şekillerden uygun olanıyla sunabilir.
Öğrenme Çıktısı Sınıf Seviyesine Göre Kodları: T.D.5.9. | T.D.6.9. | T.D.7.9. | T.D.8.9.
Özetle,
a) Sınıflandırma ölçütüne karar verir.
b) Dinlediğini/izlediğini ölçüte göre inceler.
c) Dinlediğindeki/izlediğindeki unsurları ölçüte göre gruplandırır.
ç) Oluşturulan grupları adlandırır.
7. Sınıflar İçin Ek Açıklama,
Dinlediğinde/izlediğinde geçen kavram, nesne, varlık, bilgi, olay, durum vb.ni birden fazla ölçüt (tür, gerçek-hayal ürünü olma durumu, öznellik-nesnellik, öncelik-sonralık veya belirlenen başka bir nitelik) bakımından sınıflandırır ve uygun biçimde (liste, tablo, grafik, şekil vb.) sunar.
Daha önce dinlediklerinde/izlediklerinde verilen bilgileri kullanarak ölçüt belirler ve yeni dinlediğindeki/izlediğindeki kavram, nesne, varlık, bilgi, olay vb.ni sınıflandırır.
Konuyla İlgili Test Sorusu ve Cevap Açıklaması:
7. sınıf öğrencisi Arda, uzay hakkında izlediği bir belgeselde geçen cümleleri “öznellik ve nesnellik” ölçütüne göre sınıflandırmak istemektedir. Belgeselde geçen cümleler şunlardır:
- Mars’ın yüzeyi demir oksit içerdiği için kızıl bir renge sahiptir.
- Bence evrendeki en büyüleyici gezegen, etrafındaki görkemli halkalarla Satürn’dür.
- Güneş sistemimizdeki en büyük gezegen Jüpiter’dir.
- Uzay boşluğunda süzülen astronotların manzarası insanı derinden etkiliyor.
Buna göre Arda’nın yaptığı aşağıdaki sınıflandırmalardan hangisi doğrudur?
A) Nesnel Cümleler: 1 ve 2 / Öznel Cümleler: 3 ve 4
B) Nesnel Cümleler: 1 ve 3 / Öznel Cümleler: 2 ve 4
C) Nesnel Cümleler: 2 ve 4 / Öznel Cümleler: 1 ve 3
D) Nesnel Cümleler: 3 ve 4 / Öznel Cümleler: 1 ve 2
Cevap Açıklaması:
- Sınıflandırma ölçütü “öznellik (kişisel görüş) ve nesnellik (kanıtlanabilir gerçek)” olarak belirlenmiştir. 1 numaralı cümle (Mars’ın renginin sebebi) ve 3 numaralı cümle (Jüpiter’in büyüklüğü) bilimsel olarak kanıtlanabilir, kişiden kişiye değişmeyen nesnel yargılardır. 2 numaralı cümle (“Bence… büyüleyici”) ve 4 numaralı cümle (“insanı derinden etkiliyor”) ise kişisel beğeni ve duygu ifade ettiği için öznel yargılardır. Bu tasnif en doğru şekilde B seçeneğinde verilmiştir.
- Doğru Cevap: B
Konuyla İlgili Etkinlik Örneği:
Bu dinleme metnindeki varlıkları ve eylemleri “Gerçek Hayatta Olabilecekler” ve “Hayal Ürünü Olanlar” ölçütlerine göre sınıflandırınız. Sınıflandırma sonuçlarınızı iki sütunlu bir tablo veya liste hâlinde yazınız.
Cevap Örneği:
- Gerçek Hayatta Olabilecekler (Gerçek Unsurlar): Ayının yürümesi, ayının kış uykusuna yatmak için mağarasına girmesi, ulu meşe ağacının ormanda bulunması, ayının uykuya dalması.
- Hayal Ürünü Olanlar (Kurgusal Unsurlar): Meşe ağacının konuşması, kanatlı bir atın gökyüzünden inmesi, atın altın bir elma hediye etmesi, ayının ağacın sözlerine gülümseyerek karşılık vermesi.
