×

T.O.7.14. Bilgilendirici metinlerde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme

Öğrencinin bilgilendirici metinlerde sunulan önemli bilgileri belirlemeye yönelik çözümlemeler yaparken metin yapılarından yola çıkması sağlanır. Bu kapsamda öğrenciye metin yapılarına göre organize edilerek sunulan önemli düşünce, kavram ve durumları belirlemeye yönelik etkinlikler yaptırılır. Önemli bilgilerin belirlenmesinin ardından bunların birbiriyle ilişkisinin ortaya konması sağlanır.

Özetle,

a) Metin yapısından hareketle önemli bilgileri belirler.
b) Belirlenen bilgilerin birbiriyle ilişkisini ortaya koyar.

7. Sınıf İçin Ek Açıklama,

7. sınıf seviyesinde daha önce üzerinde çalışılan sıralı/kronolojik, açıklayıcı, karşılaştırma/zıtlık metin yapılarına ek olarak sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapılarının tamamına yönelik çalışmalar yapılır.

Konuyla İlgili Test Sorusu ve Cevap Açıklaması:

Dünya genelinde hızla artan plastik kullanımı, okyanuslardaki ekosistemi ciddi şekilde tehdit ediyor. Plastik atıklar deniz canlıları tarafından yiyecek sanılarak tüketiliyor; bu da binlerce canlının zehirlenerek ölmesine yol açıyor. Bu büyük çevre felaketini durdurmak için birçok ülke tek kullanımlık plastikleri yasaklamaya başladı. Ayrıca bilim insanları, doğada kısa sürede çözünebilen biyoplastiklerin kullanımını yaygınlaştırarak bu kirliliğin önüne geçmeyi hedefliyor.

Bu metindeki bilgilerin organizasyonu ve metin yapısı incelendiğinde, aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yanlıştır?
A) Metinde plastik kullanımı ile deniz canlılarının ölümü arasında bir sebep-sonuç ilişkisi kurulmuştur.
B) Metnin temel yapısı, bir sorunu ortaya koyup çözüm yolları sunduğu için problem-çözüm yapısındadır.
C) Metindeki önemli bilgiler, olayların oluş sırasına göre sıralı/kronolojik bir yapıyla sunulmuştur.
D) "Tek kullanımlık plastiklerin yasaklanması", sunulan probleme karşı geliştirilen bir çözüm önerisidir.

Çözüm:
Metin incelendiğinde, plastik kirliliği (problem), bunun sonuçları (sebep-sonuç) ve bu kirliliği önlemek için alınan tedbirler (çözüm) anlatılmaktadır. Ancak bilgiler bir zaman çizelgesine veya tarihlere göre (kronolojik) verilmemiştir. Bilgilendirici metinlerde bilgiler, mantıksal bir yapı (bu örnekte problem-çözüm) etrafında toplanmıştır. Bu nedenle C seçeneği metnin yapısını doğru yansıtmamaktadır.
Cevap: C

Aşağıdaki bilgilendirici metin parçalarını okuyunuz ve her parçanın hangi metin yapısına (sebep-sonuç, karşılaştırma, problem-çözüm vb.) sahip olduğunu belirleyiniz.

Metin 1: "Akıllı telefonlar hayatımızı kolaylaştırsa da uzun süreli kullanım göz yorgunluğuna ve uyku bozukluklarına neden olmaktadır."
Metin Yapısı: ..................................................

Metin 2: "Geleneksel ampuller enerjinin çoğunu ısıya dönüştürürken, LED ampuller enerjiyi daha verimli kullanarak çok daha az elektrik harcar."
Metin Yapısı: ..................................................

Metin 3: "Şehirlerdeki trafik yoğunluğunu azaltmak amacıyla toplu taşıma ağları genişletilmeli ve bisiklet yolları artırılmalıdır."
Metin Yapısı: ..................................................

Cevap Örneği:
1. Metin: Yapı: Sebep-Sonuç. Bilgi: Akıllı telefonların sağlık üzerindeki olumsuz etkileri.
2. Metin: Yapı: Karşılaştırma/Zıtlık. Bilgi: LED ampullerin geleneksel ampullere göre daha verimli olması.
3. Metin: Yapı: Problem-Çözüm. Bilgi: Trafik sorununu çözmek için toplu taşıma ve bisiklet kullanımının önerilmesi.
Bu içerik faydalı oldu mu? İçeriği puanlayın!
Instagram'da bizi takip edin, yeni içeriklerden anında haberdar olun!

Yorum gönder