Türkçe Dersi Terimleri
Arama çubuğunu veya aşağıdaki harfleri kullanarak Türkçe dersi müfredatındaki tüm konulara ve kavramlara anında ulaşın.
🔍 'K' Harfi İle Başlayanlar
Kahraman Bakış Açısı
Anlatıcının hikâyedeki karakterlerden biri (genellikle baş kahraman) olduğu anlatım türüdür. Anlatıcı sadece kendi gördüklerini, yaşadıklarını, hissettiklerini ve düşündüklerini aktarabilir. Başka karakterlerin iç dünyasını bilemez. Bu bakış açısı “ben” veya “biz” zamirleriyle anlatıldığı için samimi ve içten bir hava yaratır.
Kalıp Sözler
Toplum hayatında bireyler arasındaki iletişimi kolaylaştıran, belirli sosyal durumlar karşısında söylenmesi gelenekleşmiş, değişmez ifadelere kalıp sözler denir. Bu sözler, bir toplumun kültürünü ve nezaket anlayışını yansıtan, günlük yaşamın vazgeçilmez yapı taşlarıdır.
Kamu Spotu Metin Türü
Kamu spotu, toplumun yararı için hazırlanan, farkındalık yaratmayı, bilinçlendirmeyi ve olumlu davranış değişikliği sağlamayı amaçlayan kısa ve etkili tanıtım metinleridir. Genellikle televizyon, radyo, sosyal medya ve billboardlarda kullanılır. Kamu spotları ticari değil, toplumsal fayda odaklıdır.
Kanıksama Cümleleri
Çok sık tekrarlanan bir olumsuzluğun, durumun veya olayın artık yadırganmaması, ona alışılması ve bu duruma karşı bir duyarsızlaşma oluşmasını ifade eden cümlelere kanıksama denir. Kanıksama sürecinde, başlangıçta tepki çeken bir durum, zamanla "normal" kabul edilmeye başlanır.
Karikatür
Karikatür, insan ya da toplumla ilgili her türlü olayı, fikri, alışkanlığı ya da güncel bir konuyu, abartılı ve mizahi (güldürücü) çizimlerle eleştirel bir biçimde anlatan görsel sanat türüdür. Adını İtalyanca "yüklemek, abartmak" anlamına gelen "caricare" kelimesinden almıştır.
Karşılaştırma
Karşılaştırma; birden fazla varlık, olay veya kavram arasındaki benzerlikleri ya da farklılıkları ortaya koyan düşünceyi geliştirme yöntemidir. Bu yöntemle okuyucunun konuyu daha net anlaması ve özelliklerin daha belirgin hâle gelmesi sağlanır. Karşılaştırma yapılırken en çok “ise, oysa, kadar, en, daha, göre” gibi sözcüklere başvurulur.
Karşılaştırma / Zıtlık Anlatımı
Karşılaştırma / Zıtlık Anlatımı, iki veya daha fazla kavramı, nesneyi veya durumu benzer ve farklı yönleriyle ele alan paragraf türüdür. Özellikle farklılıkları (zıtlıkları) vurgulayarak konuyu daha net ve akılda kalıcı hâle getirir. Bu sayede okuyucu her iki tarafın güçlü ve zayıf yönlerini kolayca görür.
Karşılaştırma Cümleleri
Birden fazla varlık, kavram veya durumun benzerlik, farklılık, üstünlük gibi yönlerden kıyaslandığı cümlelere karşılaştırma cümleleri denir. Bu tür cümlelerde anlatımı güçlendirmek ve ögeler arasındaki ilişkiyi netleştirmek için karşılaştırma unsurlarından yararlanılır.
Karşılıkta Bulunma (İkna Etme Tekniği)
Karşılıkta bulunma (karşılıklılık ilkesi), bireylerin kendilerine yapılan bir iyiliğe, yardıma veya sunulan bir değere karşı aynı şekilde karşılık verme eğilimidir. Bu ilke, insan doğasında var olan güçlü bir “psikolojik borçluluk” hissi yaratır. İkna ve satış tekniklerinde en etkili yöntemlerden biridir çünkü insan, aldığı iyiliği geri ödeme ihtiyacı duyar.
Karşıtlık/Zıtlık (İkna Etme Tekniği)
Karşıtlık (zıtlık ilkesi), birbirine tamamen zıt iki durumun ardışık olarak sunulmasıyla dikkati istenen noktaya çekme yöntemidir. Önce olumsuz bir senaryo gösterilir, hemen ardından olumlu bir seçenek sunulur. Bu karşıtlık, olumlu seçeneği daha çekici ve değerli göstererek ikna sürecini hızlandırır.
Koşul-Sonuç (Şart-Sonuç) Cümleleri
Bir eylemin veya durumun gerçekleşmesinin, başka bir olayın veya şartın yerine gelmesine bağlı olduğunu belirten cümlelere koşul-sonuç cümleleri denir. Bu cümlelerde temel yargının (sonuç) meydana gelebilmesi için bir "ön şart" (koşul) gereklidir.
Kökteş Sözcükler (Ortak Kök)
Aynı yazılıp okunan, hem isim hem de fiil (eylem) olarak kullanılabilen ve en önemlisi, bu iki kullanım arasında anlam bağı bulunan sözcüklere kökteş veya ortak kök denir.
Küçümseme Cümleleri
Bir kişiye, bir düşünceye veya bir işe değer vermeme, onu küçücük görme, alay etme ve önemsiz sayma anlamı taşıyan cümlelere küçümseme denir. Küçümseme tamamen manevi ve niteliksel bir bakış açısıdır.
Kıtlık/Azlık (İkna Etme Tekniği)
Kıtlık (azlık) ilkesi, bir nesnenin, ürünün veya fırsatın miktarı azaldıkça veya ulaşılması zorlaştıkça o şeyin algılanan değerinin yükselmesidir. İnsanlar, “Sınırlı sayıda!”, “Son fırsat!”, “Yarın bitiyor!” gibi ifadelerle karşılaştıklarında daha hızlı karar verir ve harekete geçer. Çünkü kaybedecekleri bir şey olduğu hissine kapılırlar.