×

6. Sınıf Geçiş ve Bağlantı İfadeleri Konu Anlatımı

▶ Amaç İfade Etme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

▶ Olumsuzluk İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

▶ Şart İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

▶ Zıtlık İşlevli Söz Varlığı

▶ Sebep İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

▶ Karşılaştırma İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

▶ Benzerlik İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

▶ Özetleme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

Sebep İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları
Sebep işlevli söz varlığı veya dil yapıları, cümlelerde bir olayın veya durumun nedenini, gerekçesini veya sebebini belirtmek için kullanılan kelimeler, kelime grupları veya eklerdir. "Çünkü, bu nedenle, için, diye, demek, demek ki, -dığı için, …-sı yüzünden/sebebiyle, …-nın yüzünden/sonucunda vb." ifadeler cümlelerde sebep işlevli söz varlığı/dil yapıları olarak kullanılır.
Örnekler:
Hava yağmurluydu bu nedenle dışarı çıkmadık.
Sınavı geçmek için çok çalışmalısın.
Hasta diye okula gelmedi.
Işıkları açık unutmuşsun demek ki uyumadın.
Yoğun kar yağışının sonucunda yollar kapandı.
Amaç İfade Etme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları
Amaç ifade etme işlevli söz varlığı veya dil yapıları, cümlelerde bir eylemin veya durumun hangi gaye, hedef veya maksatla yapıldığını belirtmek için kullanılan kelimeler, kelime grupları veya eklerdir. "-mak için, amacıyla, için, -ması için, niye, niçin, diye, üzere vb." ifadeler cümlelerde amaç işlevli söz varlığı/dil yapıları olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Sen üzülme diye sana bunu söylememiştik.
Niçin bu söylediklerimi dikkate almıyorsun?
▶ Seni görmek için çok uzun yoldan geldik.
▶ Mülakata girmek üzere şehre gitmişti.
▶ Daha iyi anlamak için tekrar okudum.
Şart İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları
Şart işlevli söz varlığı veya dil yapıları, cümlelerde bir eylemin veya durumun gerçekleşmesinin başka bir eylemin veya duruma bağlı olduğunu, yani bir koşulu ifade etmek için kullanılan kelimeler, kelime grupları veya eklerdir. "-sa, ise, -dı mı, -dıkça, -ınca, ama, yalnız, lazım, eğer, şayet, ki, mutlaka, kesinlikle, şu şartla, illa vb." ifadeler cümlelerde şart işlevli söz varlığı/dil yapıları olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Sen böyle yaptıkça benim sinirlerim bozuluyor.
▶ Seni okula götürürüm ama beni üzmeyeceksin.
▶ Hava güzel olursa pikniğe gideriz.
▶ Erken gelirseniz sizinle kahve içeriz.
▶ Çalıştıkça başarılı olursun.
Zıtlık İşlevli Söz Varlığı
Zıtlık işlevli söz varlığı, cümlelerde birbirine karşıt olan durumları, düşünceleri veya olayları bağlamak veya vurgulamak için kullanılan kelimeler veya kelime gruplarıdır. "Ama, fakat, lakin, aksine, ancak, yoksa, aslında, hem ... hem de ..., hâlbuki, tam tersine vb." ifadeler cümlelerde zıtlık işlevli söz varlığı olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Ben kahve severim aksine kardeşim çaydan hoşlanır.
▶ O çok havalı görünse de aslında çok mütevazı biridir.
▶ Dün çok yorgundum ama yine de çalışmaya devam ettim.
▶ Bugün hava çok güzel fakat işlerimden dolayı dışarı çıkamıyorum.
▶ Çok konuşkan biri olmasına rağmen bugün hiç konuşmadı.
Olumsuzluk İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları
Olumsuzluk işlevli söz varlığı veya dil yapıları, cümlelerde bir durumun, olayın veya yargının olumsuz olduğunu, gerçekleşmediğini veya aksi yönde olduğunu belirtmek için kullanılan kelimeler, kelime grupları veya eklerdir. "Hayır, yok, asla, değil, olmaz, maalesef, ne yazık ki, -sız, -ma, -maz vb." ifadeler cümlelerde olumsuzluk işlevli söz varlığı/dil yapıları olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Yarın ne yazık ki hava yağmurlu olacakmış.
Maalesef arabamız bozulmuş.
Olmaz, bu kadar ağır yükü tek başına taşıyamazsın.
▶ Başkalarına karşı çok acımasızdır.
▶ Bu konuda hiçbir fikrim yok.
Karşılaştırma İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları
Karşılaştırma işlevli söz varlığı veya dil yapıları, cümlede en az iki durumu karşılaştırmak için kullanılan kelimeler, kelime grupları veya eklerdir. "-dan daha, ise, işin kötüsü, her ne kadar, nasıl, neredeyse vb. ifadeler cümlelerde karşılaştırma işlevli söz varlığı/dil yapıları olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Ankara İstanbul'dan daha kalabalıktır.
▶ Hava bugün düne göre daha sıcak.
▶ O akıllı ise sen de zekisin.
İşin kötüsü, sınav çok zordu.
▶ Bu araba diğeri kadar hızlı değil.
▶ O neredeyse benim kadar çalışkan.
Benzerlik İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları
Benzerlik işlevli söz varlığı / dil yapıları, cümlelerde iki veya daha fazla varlığın, durumun veya özelliğin ortak noktalarını, birbirine yakın veya aynı olduğunu ifade etmek için kullanılan kelimeler, kelime grupları veya eklerdir. "Âdeta, benzer, benzer şekilde, aynı, aynı şekilde, -mış gibi, sanki, -msı vb." ifadeler cümlelerde benzerlik işlevli söz varlığı / dil yapıları olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Kuşlar âdeta dans ediyordu.
▶ Yenisi, öncekine benzer şekilde hazırlanmış.
▶ Adam bayılmış gibi koltukta yatıyordu.
▶ Aldığı kazak benimkinin aynısıydı.
▶ Bu çiçekler de bahçedekilere benzer.
▶ Çocuk bir melek gibi uyuyordu.
▶ Gözleri aynı annesininki...
Özetleme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları
Özetleme işlevli söz varlıkları; bir yazıda anlatılanları toparlayıp özetlemek veya bir sonuca bağlamak için kullanılan
sözcüklerden oluşur. Bu sözcüklere “açıkçası, yani, özetle, kısacası, özet olarak, uzun lafın kısası, sonuç olarak
vb.” örnek olarak verilebilir.
Örnekler:
▶ Küresel ısınma, dünyamızın karşı karşıya olduğu en önemli tehditlerden biridir. Fosil yakıtların aşırı kullanımı ve ormansızlaşma gibi etkenler bu sorunu tetiklemektedir. Sonuç olarak gelecek nesiller için yaşanabilir bir dünya bırakmak adına acil önlemler alınmalıdır.
▶ Sağlıklı bir yaşam için düzenli egzersiz şarttır. Fiziksel aktivite, kalp sağlığını iyileştirir, stresi azaltır ve kilo kontrolüne yardımcı olur. Kısacası aktif bir yaşam tarzı benimsemek genel iyilik halini artırır.
▶ Kitap okumak, kişisel gelişim için vazgeçilmez bir araçtır. Yeni bilgiler edinmemizi sağlar, farklı bakış açıları kazanmamıza yardımcı olur ve hayal gücümüzü geliştirir. Özetle okumak zihnimizi besler ve dünyayı daha iyi anlamamızı sağlar.
Bu içerik faydalı oldu mu? İçeriği puanlayın!
Instagram'da bizi takip edin, yeni içeriklerden anında haberdar olun!

Yorum gönder