🔗
Anlam İlişkisine Göre Cümleler
Amaç-Sonuç Cümleleri
Sebep (Neden) Sonuç Cümleleri
Şart (Koşul) Cümleleri
🗣️
Anlatımına Göre Cümleler
Doğrudan Anlatım
Dolaylı Anlatım
📏
Kanıtlanabilirliğine Göre Cümleler
Nesnel Cümleler
Öznel Cümleler
📖
İçeriği ve Anlamına Göre Cümleler
Cümlenin Konusu ve Ana Fikri
Örtülü Anlam
Cümle Oluşturma, Tamamlama ve Birleştirme
Atasözleri ve Özdeyişler
Kalıp Sözler
💬
İfade Ettiği Anlama Göre Cümleler
Tanım, Öneri, Varsayım Cümleleri
Eleştiri, Uyarı, Ön Yargı Cümleleri
Aşamalı Durum, Tahmin, Gözlem, Görüş Cümleleri
Tasarı, Karşılaştırma, Olasılık (İhtimal) Cümleleri
İçerik ve Üslup Cümleleri
Çıkarım Cümlesi
Örtülü Anlam Cümlesi
❤️
Hakim Olan Duyguya Göre Cümleler
Yakınma (Şikâyet), Sitem, Kanıksama
Pişmanlık, Hayıflanma, Yadsıma (İnkâr)
Küçümseme, Azımsama
Beklenti, Gerçekleşmemiş Beklenti
Endişe (Kaygı), Onay
Özlem (Hasret), Beğeni, Şaşırma
Alışkanlık - Terk Edilmiş Alışkanlık
Anlam İlişkilerine Göre Cümleler
Amaç-Sonuç Cümleleri
Örnekler:
▶ Yeni bir dil öğrenmek için her gün düzenli pratik yapıyor.
▶ Sınavda başarılı olmak amacıyla gece geç saatlere kadar ders çalıştı.
▶ Sağlıklı beslenmek için marketten taze sebze ve meyve aldı.
▶ Ailesini gururlandırmak üzere önemli bir projeye imza attı.
▶ Daha enerjik hissetmek için sabahları erken kalkıp spor yapıyor.
▶ Çevre bilincini artırmak amacıyla okullarda seminerler düzenliyor.
▶ Kariyerinde ilerlemek için çeşitli sertifika programlarına katılıyor.
▶ Evini daha konforlu hâle getirmek için mobilyaları yeniledi.
▶ Arkadaşlarıyla güzel vakit geçirmek amacıyla bir gezi planladı.
▶ Bilgisayar becerilerini geliştirmek için online kurslara yazıldı.
Neden-Sonuç Cümleleri
Örnekler:
▶ Yoğun kar yağışı nedeniyle yollar kapandı.
▶ Erken kalktığı için kahvaltısını sakin sakin yapabildi.
▶ Telefonu şarjı bittiği için aramalara cevap veremedi.
▶ Arkadaşları onu çok sevdiğinden doğum günü sürprizi yaptı.
▶ Uzun süre bilgisayar başında çalıştığından gözleri yoruldu.
▶ Hava çok soğuk olduğu için kalın mont giymek zorunda kaldı.
▶ Maç çok heyecanlı geçtiği için tribünler dolup taştı.
▶ Kitabı çok beğendiğinden aynı yazardan başka eserler de okudu.
▶ Trafik kazası olduğu için otoyol saatlerce kapalı kaldı.
▶ Hastalığı ağırlaştığı için doktora gitmek zorunda kaldı.
Koşul-Sonuç Cümleleri
Örnekler:
▶ Derslerine düzenli çalışırsan sınavdan yüksek not alırsın.
▶ Erken rezervasyon yaparsan otel fiyatları daha uygun olur.
▶ Bol su içersen vücudun daha iyi çalışır.
▶ Zamanında yola çıkarsak trafiğe takılmayız.
▶ Daha dikkatli olursan hatalarını azaltabilirsin.
▶ İzin alabilirsen yarın birlikte sinemaya gidebiliriz.
▶ Bitkileri düzenli sulamazsan kuruyup giderler.
▶ Daha çok okursan kelime haznen genişler.
▶ Yağmur durursa dışarıda top oynayabiliriz.
▶ Hedeflerine odaklanırsan başarıya ulaşman kolaylaşır.
Anlatımına Göre Cümleler
Nesnel Cümleler
Örnekler:
▶ Dünya'nın çevresini bir tur dönmek yaklaşık 40.075 kilometredir.
▶ Su 100 derece sıcaklıkta kaynar.
▶ İstanbul, Türkiye'nin en kalabalık şehridir.
▶ Bir gün 24 saatten oluşur.
▶ İnsan vücudunda yaklaşık 5 litre kan bulunur.
▶ Ay, Dünya'nın uydusudur.
▶ Türkiye'nin başkenti Ankara'dır.
▶ Su donma noktası 0 derecedir.
▶ En uzun nehir Nil Nehri'dir.
▶ Bir yılda 365 gün vardır (artık yıllar hariç).
Öznel Cümleler
Örnekler:
▶ Bence sonbahar mevsimi en huzurlu mevsimdir.
▶ Bu film benim için yılın en iyisiydi.
▶ Bu kahve markasının tadı diğerlerinden daha güzel geliyor.
▶ O şehrin sokakları bana çok samimi hissettiriyor.
▶ Bu renk kombinasyonu bence çok şık duruyor.
▶ Bu şarkı dinlerken içimde tarifsiz bir mutluluk oluyor.
▶ Bu romanın yazım tarzı oldukça etkileyici bence.
▶ Bu manzara karşısında kelimeler yetersiz kalıyor.
▶ Bu yemek tarifi gerçekten harika olmuş.
▶ O kişinin gülüşü çok içten ve sıcak geliyor.
Doğrudan Anlatım
Örnekler:
▶ "Yarınki toplantıya mutlaka katılacağım." dedi.
▶ Çocuk, "Oyuncağımı geri ver!" diye bağırdı.
▶ Arkadaşım, "Bu kitap gerçekten çok sürükleyici." diyerek kitabı tavsiye etti.
▶ Öğretmen, "Ödevlerinizi zamanında teslim edin." uyarısında bulundu.
Dolaylı Anlatım
Örnekler:
▶ Annem yarınki toplantıya mutlaka katılmam gerektiğini söyledi.
▶ Çocuk oyuncağını geri vermemi istedi.
▶ Arkadaşım o kitabın çok sürükleyici olduğunu belirterek kitabı tavsiye etti.
▶ Öğretmen ödevlerimizi zamanında teslim etmemizi istedi.
İçeriği ve Anlamına Göre Cümleler
Cümlenin Konusu
Örnekler:
▶ Teknolojinin günlük hayata etkileri her geçen gün artıyor. (Konu: Teknolojinin hayatımızdaki rolü)
▶ Düzenli spor yapmak hem bedeni hem de zihni güçlendirir. (Konu: Sporun faydaları)
▶ Farklı kültürleri tanımak önyargıları azaltır. (Konu: Kültürel çeşitlilik)
▶ Doğa koruma çalışmaları gelecek nesiller için önemlidir. (Konu: Çevreyi koruma)
Cümlenin Ana Fikri
Örnekler:
▶ İyi bir dinleyici olmak, sağlıklı ilişkilerin temel taşlarından biridir.
Ana Fikir: Etkili iletişim için dinlemek çok önemlidir.
▶ Her zorluk, aynı zamanda yeni bir fırsat barındırır.
Ana Fikir: Zorluklar bizi geliştirebilir.
▶ Kitap okumak, hayal gücünü ve empati yeteneğini artırır.
Ana Fikir: Okumak kişisel gelişime katkı sağlar.
▶ Sabırlı olmak, büyük başarıların anahtarıdır.
Ana Fikir: Sabırla ilerlemek önemlidir.
Cümle Oluşturma
▶ anahtarı - çalışmaktır - başarının - disiplinli
Cümle: Başarının anahtarı disiplinli çalışmaktır.
▶ bir - bin - kilometrelik - adımla - yolculuk - başlar
Cümle: Bin kilometrelik bir yolculuk tek bir adımla başlar.
▶ aynasıdır - kişinin - işi - lafa - bakılmaz
Cümle: Ayinesi (aynası) iştir kişinin, lafa bakılmaz.
▶ karanlığı - bir - mum - yakmak - sövmekten - iyidir - daha
Cümle: Karanlığa sövmektense bir mum yakmak daha iyidir.
Cümle Tamamlama
▶ Örnek 1: "Eğitim, meyvesi tatlı ama kökü ______ bir ağaçtır."
Tamamlama: ... acı ...
▶ Örnek 2: "Önyargıları parçalamak, bir ______ parçalamaktan daha zordur."
Tamamlama: ... atomu ...
▶ Örnek 3: "Dost acı söyler ama ______ söyler."
Tamamlama: ... doğru ...
▶ Örnek 4: "Zamanın değerini anlamak için, bir saatin bile ne kadar ______ olduğunu bilmek gerekir."
Tamamlama: ... kıymetli / önemli ...
Cümle Birleştirme
Örnek 1:
Cümle 1: Hava çok sıcaktı.
Cümle 2: Plaja gitmeye karar verdik.
▶ Birleştirilmiş hâli: Hava çok sıcak olduğu için plaja gitmeye karar verdik.
Örnek 2:
Cümle 1: Hava bugün çok güzeldi.
Cümle 2: Ailemle pikniğe gitmeye karar verdik.
▶ Bu iki cümle; "Hava bugün çok güzel olduğu için ailemle pikniğe gitmeye karar verdik." ya da "Ailemle pikniğe gitmeye karar verdik çünkü hava bugün çok güzeldi." şeklinde birleştirilebilir.
Atasözleri
Örnekler:
▶ Emek olmadan yemek olmaz.
▶ Birlikten kuvvet doğar.
▶ Acele işe şeytan karışır.
▶ Dost kara günde belli olur.
▶ Körle yatan şaşı kalkar.
▶ Balık baştan kokar.
▶ Söz gümüşse sükût altındır.
🔗 Atasözleri listemize gitmek için tıklayın...
Özdeyişler
Örnekler:
▶ "Adalet evrenin ruhudur." (Ömer Hayyam).
▶ "Bilimsiz şiir, temelsiz duvara benzer." (Fuzuli).
▶ "Cahil kimsenin yanında kitap gibi sessiz ol." (Mevlânâ).
▶ "Yurt sevgisi ona hizmetle ölçülür." (Atatürk)
▶ "Bana bir harf öğretenin kırk yıl kölesi olurum." (Hz. Ali)
▶ Vatanını en çok seven görevini en iyi yapandır. (Atatürk)
▶ "Zalime merhamet, mazluma ihanettir." (Hz. Ali)
Kalıp Sözler
Örnekler:
▶ Kolay gelsin.
▶ Afiyet olsun.
▶ Geçmiş olsun.
▶ Hayırlı olsun.
▶ Allah razı olsun.
▶ Başarılar dilerim.
▶ Yolun açık olsun.
▶ Gözün aydın.
▶ Darısı başına.
▶ Helal olsun.
İfade Ettiği Anlama Göre Cümleler
Tanım Cümleleri
Örnekler:
▶ Motivasyon, bir işi yapmaya yönelik içsel istektir.
▶ Empati, başkalarının duygularını anlayabilme yeteneğidir.
▶ Sürdürülebilirlik, gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde kaynakları kullanmaktır.
▶ Liderlik, insanları ortak bir hedef etrafında birleştirme sanatıdır.
Öneri Cümleleri
Örnekler:
▶ Daha verimli çalışmak için günlük plan yapmalısın.
▶ Stresi azaltmak için meditasyon deneyebilirsin.
▶ Kitap okumayı alışkanlık hâline getirelim.
▶ Sağlıklı kalmak için her gün en az 30 dakika yürüyüş yap.
▶ Başarılı olmak istiyorsan hedeflerini yazılı olarak belirle.
Varsayım Cümleleri
Örnekler:
▶ Diyelim ki bir milyon liran oldu, ne yapardın?
▶ Farz edelim ki zaman yolculuğu mümkün, hangi döneme giderdin?
▶ Tut ki sınavı kazandın, ilk işin ne olurdu?
▶ Varsayalım ki görünmezlik gücün var, ne yapardın?
Eleştiri Cümleleri
Örnekler:
▶ Filmin senaryosu çok zayıf, bu yüzden izlemesi zorlaştı. (Olumsuz)
▶ Oyuncunun performansı muhteşemdi, filme ayrı bir derinlik kattı. (Olumlu)
▶ Bu uygulamanın arayüzü çok kullanıcı dostu tasarlanmış. (Olumlu)
▶ Hikâyedeki karakter gelişimi yetersiz kalmış. (Olumsuz)
Uyarı Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu yolda çok hızlı gitme, virajlar tehlikeli.
▶ Yabancı sitelerden dosya indirme, virüs bulaşabilir.
▶ Ateşle oynamayın, yanabilirsiniz.
▶ Bu ilacı doktor kontrolü olmadan kullanmayın.
Ön Yargı Cümleleri
Örnekler:
▶ O kesin yine bahane bulacaktır.
▶ Bu takım maçı zaten kaybedecek.
▶ Onlar her zaman sözlerini tutmaz.
▶ Bu fiyata kaliteli ürün çıkmaz.
Tahmin Cümleleri
Örnekler:
▶ Bulutlar toplanıyor, sanırım yağmur yağacak.
▶ Bu kadar çok çalıştığına göre sınavı geçer.
▶ Trafik bu kadar yoğunsa toplantıya geç kalacağız.
▶ Hava bu kadar açıkken yarın deniz çok güzel olur.
Gözlem Cümleleri
Örnekler:
▶ Parktaki çocuklar neşeyle top oynuyordu.
▶ Gökyüzü bugün masmavi ve berrak.
▶ Kedinin gözleri karanlıkta parıldıyordu.
▶ Rüzgâr yaprakları hafifçe savuruyordu.
Görüş Cümleleri
Örnekler:
▶ Bana göre bu karar çok isabetli olmuş.
▶ Bu sergi gerçekten görülmeye değer diye düşünüyorum.
▶ Bu konuda tamamen farklı bir görüşüm var.
▶ Akşam yürüyüşleri insanı fazlasıyla rahatlatıyor.
Tasarı Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu yaz yeni bir yabancı dil öğrenmeyi planlıyorum.
▶ Gelecek yıl kendi işimi kurmayı hedefliyorum.
▶ Hafta sonu ailemle kısa bir tatil yapmayı düşünüyorum.
▶ Önümüzdeki aylarda daha sağlıklı beslenmeye karar verdim.
Karşılaştırma Cümleleri
Örnekler:
▶ Şehir hayatı köy hayatına göre daha hareketlidir.
▶ Bu telefon diğer modele göre daha iyi bir kameraya sahip.
▶ Sabah kahvesi çaydan daha çok enerji veriyor.
▶ Bu roman, yazarın önceki eserlerinden daha olgun.
Aşamalı Durum Cümleleri
Örnekler:
▶ Günler kısaldıkça havalar da serinliyordu.
▶ Çocuk büyüdükçe sorumlulukları artıyordu.
▶ Zaman geçtikçe acısı hafifliyordu.
▶ Şehir genişledikçe trafik problemi büyüyor.
Olasılık (İhtimal) Cümleleri
Örnekler:
▶ Yarın yağmur yağma ihtimali yüksek.
▶ Bu saatte trafik sıkışık olabilir.
▶ Belki de toplantı iptal edilmiştir.
▶ Telefonu sessizde bırakmış olabilirim.
▶ Bu iş biraz daha zaman alabilir.
İçerik Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu roman, bir ailenin göç hikâyesini ve zorluklarını anlatıyor.
▶ Belgesel, iklim değişikliğinin deniz yaşamına etkilerini ele alıyor.
▶ Hikâye, dostluğun önemini vurguluyor.
▶ Makale, yapay zekânın eğitimdeki rolünü inceliyor.
Üslup Cümleleri
Örnekler:
▶ Yazar, betimlemelerinde çok akıcı ve şiirsel bir dil kullanmış.
▶ Hikâye sade ve anlaşılır bir üslupla kaleme alınmış.
▶ Şair duygularını samimi bir dille aktarmış.
▶ Eserde ironik bir anlatım dikkat çekiyor.
Çıkarım Cümleleri
Örnekler:
▶ Herkes şemsiyesini açmıştı, demek ki yağmur yağıyordu.
▶ Dükkânın kepenkleri kapalıydı, herhalde bugün tatildi.
▶ Yüzü gülüyordu, demek ki sınavdan iyi not almıştı.
▶ Sokaklar çok sessizdi, galiba herkes evindeydi.
Örtülü Anlam Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu yıl da tatile gidemedik. (Demek ki maddi durumumuz iyi değil.)
▶ O da sonunda başarılı oldu. (Demek ki uzun zamandır çabalıyordu.)
▶ Mağaza yine indirimde. (Demek ki önceki indirimler de etkili olmamıştı.)
▶ Artık derslerime daha çok çalışacağım. (Demek ki önceden yeterince çalışmıyordum.)
Hâkim Olan Duyguya Göre Cümleler
Yakınma (Şikâyet) Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu kadar yoğun trafikte her gün saatlerce yolda kalmak çok yorucu.
▶ Fiyatlar her geçen gün artıyor, artık bütçemiz daralıyor.
▶ Komşunun köpeği gece gündüz havlıyor, uyuyamıyoruz.
▶ İnternet bağlantısı sürekli kesiliyor, işlerim aksıyor.
Sitem Cümleleri
Örnekler:
▶ Beni bu kadar uzun süre aramamana bir anlam veremiyorum.
▶ Söz verdiğin hâlde yine unutmuşsun.
▶ Bir kere de beni düşünseydin keşke.
▶ Neden hep son dakikada haber veriyorsun?
Kanıksama Cümleleri
Örnekler:
▶ Artık bu kadar gecikmelere alıştım, şaşırmıyorum bile.
▶ Fiyat artışlarına o kadar alıştık ki tepki bile vermiyoruz.
▶ Gürültüye artık hiç aldırmıyorum.
▶ Bu tür haberleri sık duyduğumuz için etkilenmiyoruz.
Pişmanlık Cümleleri
Örnekler:
▶ Keşke o kadar acele etmeseydim.
▶ Ona karşı daha anlayışlı davranmalıydım.
▶ O fırsatı değerlendirmemekle büyük hata yaptım.
▶ Keşke daha önce bu kitabı okusaydım.
▶ Keşke ona o kadar sert davranmasaydım.
▶ O kadar acele etmeseydim bu hatayı yapmazdım.
▶ Keşke daha dikkatli dinleseydim, şimdi ne yapacağımı bilmiyorum.
▶ Ona güvenmeseydim başıma bunlar gelmezdi.
Hayıflanma Cümleleri
Örnekler:
▶ Keşke o kursa zamanında kaydolaydım.
▶ Ah, gençken daha çok seyahat etseydim.
▶ Tüh, o maçı kaçırmamalıydım.
▶ Keşke gençliğimde daha çok spor yapsaydım.
▶ Ah, o zaman o kursa gitseydim şimdi çok iyi bir mesleğim olurdu.
▶ Keşke biraz daha cesur olup hayallerimin peşinden gitseydim.
▶ Tüh, o indirimden faydalansaydım ne iyi olurdu.
Yadsıma (İnkâr) Cümleleri
Örnekler:
▶ Hayır, ben o gün orada değildim.
▶ Asla öyle bir şey söylemedim.
▶ İnanmıyorum, bu hatayı yapmış olamam.
▶ Yok canım, ben unutmam ki.
Küçümseme Cümleleri
Örnekler:
▶ Sen mi bu işi başaracaksın?
▶ O mu bize akıl öğretecek?
▶ Bu kadar basit bir şey için bu kadar abartmak da ne?
▶ Senin fikrinle ne değişecek ki?
Azımsama Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu kadar az parayla o işi yapmak mümkün değil.
▶ Bu küçücük oda bütün eşyaları almaz ki.
▶ Üç beş saatlik çalışmayla sınavı geçemezsin.
▶ Bu kadar az çabayla başarı beklemek yanlış.
Beklenti-Gerçekleşmemiş Beklenti Cümleleri
Örnekler:
▶ Sınav sonuçları bu hafta açıklanır diye bekliyorum. (Beklenti)
▶ Onların da geleceğini sanıyordum. (Gerçekleşmemiş Beklenti)
▶ Bu işin daha çabuk biteceğini ummuştum. (Gerçekleşmemiş Beklenti)
▶ Havanın düzelmesini bekliyoruz. (Beklenti)
▶ Sınav sonuçlarının yarın açıklanacağını düşünüyorum. (Beklenti)
▶ Yeni filmin gişede büyük başarı yakalayacağını umuyorum. (Beklenti)
▶ Projenin zamanında tamamlanmasını bekliyoruz. (Beklenti)
▶ Onların da bize katılacağını sanıyordum. (Gerçekleşmemiş Beklenti)
▶ Bu işin daha kısa sürede biteceğini ummuştum. (Gerçekleşmemiş Beklenti)
▶ Havanın bugün güneşli olmasını bekliyordum. (Gerçekleşmemiş Beklenti)
Endişe (Kaygı) Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu kadar geç kalınca başına bir şey geldi diye korktum.
▶ Sınavı geçemezsem ne yaparım diye endişeleniyorum.
▶ Uçak gecikirse toplantıya yetişemeyiz.
▶ Sağlığıyla ilgili kötü bir haber almaktan korkuyorum.
Onay Cümleleri
Örnekler:
▶ Haklısın, bu karar en doğrusu.
▶ Tamamen katılıyorum, çok iyi düşünmüşsün.
▶ Harika bir öneri, hemen uygulayalım.
▶ Bu yaklaşım gerçekten başarılı olacak.
Özlem (Hasret) Cümleleri
Örnekler:
▶ Ah, o eski yaz akşamları ne güzeldi!
▶ Memleketimin o mis gibi kokusunu çok özledim.
▶ Eski dostlarla bir arada olmayı ne çok istiyorum.
▶ O masmavi denizi ve kumsalı tekrar görmek istiyorum.
Beğeni Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu manzara karşısında büyülenmemek elde değil.
▶ Ellerine sağlık, yemek muhteşem olmuş!
▶ Bu şarkı beni çok mutlu ediyor.
▶ Ne kadar zarif bir tasarıma sahip.
Şaşırma Cümleleri
Örnekler:
▶ Bu kadar hızlı değişeceğini hiç tahmin etmemiştim!
▶ Sen burada mıydın? Ne büyük sürpriz!
▶ Bunca yıl sonra karşılaşmak inanılmaz.
▶ Bu kadar kolay olacağını düşünmemiştim.
Alışkanlık - Terk Edilmiş Alışkanlık
Örnekler:
▶ Her sabah kahvemi balkonda içerim. (Alışkanlık)
▶ Akşamları mutlaka yürüyüş yaparım. (Alışkanlık)
▶ Her sabah erken kalkıp yürüyüş yaparım. (Alışkanlık)
▶ Yemeklerden sonra genellikle kahve içerim. (Alışkanlık)
▶ Her akşam yatmadan önce kitap okurum. (Alışkanlık)
▶ Eskiden her gün gazete okurdum. (Terk Edilmiş Alışkanlık)
▶ Çocukken her akşam masal dinlerdik. (Terk Edilmiş Alışkanlık)
▶ Eskiden her gün gazete okurdum. (Terk Edilmiş Alışkanlık)
▶ Küçükken her hafta sonu dedemleri ziyaret ederdik. (Terk Edilmiş Alışkanlık)
▶ Gençliğimde her gün spor yapardım. (Terk Edilmiş Alışkanlık)
Bu içerik faydalı oldu mu? İçeriği puanlayın!



Yorum gönder