7. Sınıf Dil Yapıları Konu Anlatımı

💥 Eleştiri İfade Etme İşlevli Söz Varlığı

🚧 Sınırlama İfade Etme İşlevli Söz Varlığı

💫 İstek İfade Etme İşlevli Söz Varlığı

🔰 Sebep-Sonuç İfade Etme İşlevli Söz Varlığı

Eleştiri İfade Etme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

Eleştiri işlevli söz varlığı; bir eseri, düşünceyi, durumu veya davranışı olumlu ya da olumsuz yönleriyle incelemek, bir ölçüte dayanarak değerlendirmek, eksik veya güçlü taraflarını belirterek kişisel görüş sunmak için kullanılan kelimeler, ekler ve kelime gruplarıdır. "-a göre, -abilmek; bakımından, açısından, her ne kadar … ise de …, olmakla birlikte, yeterli, yetersiz, güvenilir, geçersiz, bence, tutarlı, tutarsız" vb. ifadeler cümlelerde değerlendirme ifade etme işlevli söz varlığı olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Bence yazarın son eseri kurgu bakımından oldukça zengin olmakla birlikte karakter gelişimi açısından yetersiz kalmıştır.
▶ Makalede sunulan veriler her ne kadar güncel ise de kaynakların güvenilirliği açısından bazı tutarsız noktalar barındırmaktadır.
▶ Araştırmanın yöntemi teorik olarak doğru kabul edilebilir; ancak uygulanan ölçeklerin geçersiz olduğu söylenebilir.
▶ Konuşmacının savunduğu tez kendi içinde tutarlı görünse de pratik çözümler sunma konusunda yetersizdir.
▶ Eleştirmenlere göre sergi, kullanılan renk paleti açısından başarılı fakat tema bütünlüğü bakımından zayıf değerlendirilebilir.

Sınırlandırma İfade Etme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

Sınırlama işlevli söz varlığı; bir durumun, eylemin, zamanın veya miktarının sınırlarını belirlemek; kapsamını Daraltmak, şart/koşul veya koşula bağlılık bildirmek ve sadece belirli bir unsura odaklanmak için kullanılan kelimeler, ekler veya kelime gruplarıdır. "-a kadar, -a dek, -a değin, -mak üzere, sadece, yalnız, ancak, artık, bundan sonra, bir, tek, fakat, yalnızca, sırf, bir… bir … vb." vb. ifadeler cümlelerde sınırlandırma ifade etme işlevli söz varlığı olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Akşam saat dokuza kadar kütüphanede çalışıp sadece önemli notları gözden geçirdi.
▶ Kitabı haftaya geri vermek üzere aldı, ancak henüz okumaya zaman bulamadı.
▶ Bu zorlu projeyi başarmak için ihtiyacımız olan tek şey biraz daha zamandır.
▶ Bundan sonra ödevlerini zamanında teslim etmeyen öğrenciler derse kabul edilmeyecektir.
▶ Kararsız tutumu yüzünden bir gülüyor, bir ağlıyordu; ne hissettiğini anlamak imkânsızdı.

İstek İfade Etme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

İstek işlevli söz varlığı veya dil yapıları; cümlelerde bir dileği, arzuyu, talebi, öneriyi veya yapılması istenen bir eylemi belirtmek için kullanılan kelimeler, kelime grupları veya eklerdir. "-sA, -sAnA, -A, -Ar mIsIn, -AyIm, -AlIm, keşke, ne olur, ne olurdu, iste-, talep et-, bari, -AyIm, -AlIm vb." ifadeler cümlelerde istek işlevli söz varlığı/dil yapıları olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Bu akşam biz de sizinle sinemaya gelsek. (Dilek/istek)
▶ Biraz sessiz olsana, ders çalışmaya çalışıyorum. (Sitemli istek)
▶ Bu akşam yemeği dışarıda yiyelim. (Öneri/ortak istek)
▶ Bizimle gelmeyi sen mi istedin? (Arzu/talep etme)
▶ Keşke tatil biraz daha uzun sürseydi. (Gerçekleşmesi zor dilek)
▶ Pencereyi biraz açar mısın? (Rica/istek)
▶ Her şeyi unutup bari bundan sonrası için düzgün çalışsan. (En azından anlamlı istek)

Sebep-Sonuç İfade Etme İşlevli Söz Varlığı/Dil Yapıları

Sebep-sonuç işlevli söz varlığı; bir olayın, durumun veya eylemin gerçekleşme gerekçesini (sebebini) ve bu gerekçeye bağlı olarak ortaya çıkan durumu (sonucu) bağlamak, vurgulamak ve ifade etmek için kullanılan kelimeler, ekler ve kelime gruplarıdır. "-nın yüzünden/sonucunda, -dığı için, -sı; bu yüzden, bu sebeple, bu nedenle, bundan dolayı, bundan ötürü, çünkü, dolayısıyla, ki, mademki, böylece, yüzünden" vb. ifadeler cümlelerde sebep-sonuç işlevli söz varlığı olarak kullanılır.
Örnekler:
▶ Yoğan kar yağışı nedeniyle yollar kapandığı için okullar iki gün süreyle tatil edildi.
▶ Dün akşamki fırtına yüzünden elektrikler kesildi; bu yüzden ödevlerimi tamamlayamadım.
▶ Düzensiz beslenmesinin sonucunda sağlığı bozuldu, dolayısıyla bir süre dinlenmek zorunda kaldı.
▶ Toplantıya zamanında yetişemedi çünkü trafikte çok büyük bir kaza meydana gelmişti.
▶ Mademki söz verdin, böylece sorumluluğu da üstlenmiş oldun.

0 0 Oy

İçeriği Oyla

İlgili İçerikler

7. Sınıf Görsel Okuma Etkinlikleri

7. Sınıf Dil Yapıları Sunusu

Benzerleri